Erel Shalit „Cykl życia”

Ostatnio biblioteka polskich tłumaczeń literatury jungowskiej wzbogaciła się o cenne dzieło izraelskiego analityka Erela Shalita „Cykl życia. Archetypowa droga człowieka” (wyd. „Eneteia”, 2017). Jest to drugie dzieło poświęconej tej problematyce, wcześniej otrzymaliśmy przekład książki Jamesa Hollisa „Odnaleźć sens w drugiej połowie życia” (wyd. „Laurum”, 2008). Obie pozycje się wzajemnie uzupełniają, ale w tym wpisie skupię swoją uwagę na książce Shalita. Zgodnie z jej podtytułem autor opisuje cykl życia człowieka przybliżając archetypowe tło kolejnych etapów życia ludzkiego. Przypomnijmy, że według Junga dzieli się ono na dwie podstawowe części. W pierwszej połowie, nazwanej naturalną, człowiek rozwija swoje ego i przystosowuje się do otoczenia społecznego. W drugiej połowie życia, zwanej kulturową, ma szansę na podjęcie procesu indywiduacji i doprowadzenie swego życia do pełni. Jung oddaje bieg życia ludzkiego metaforą ruchu Słońca po nieboskłonie – pierwsza połowa życia to czas od wschodu do południa, a druga to popołudnie i zmierzch. Otrzymujemy więc cztery etapy życia, a każdemu z nich odpowiada rządzący archetyp. I tak początkiem życia rządzi archetyp Dziecka, młodością – archetypy Młodzieńca (puer) i Dziewczyny (puella). Faza dorosłości pozostaje pod rządami archetypów Króla, Ateny, Ojca i Bohatera. Wreszcie starość to domena archetypu Starca (senex). Shalit, czerpiąc obficie z symboliki rozmaitych kultur i religii, z dzieł Junga i ze snów swoich pacjentów, daje nam poruszający opis domeny symbolicznej każdego z archetypów życia. Książkę otwiera rozdział zatytułowany „Podróż”, w którym życie ludzkie jest metaforyzowane przez obrazy podróży i rzeki, co podkreśla jego aspekt ciągłości. Pozostałe rozdziały, skupione na archetypach czterech etapów życia, są jego komplementarnym ujęciem.

W krótkiej recenzji nie da się oddać bogactwa archetypowych powiązań, które znajdujemy w tej książce, więc gorąco polecam jej lekturę. Nie ma bowiem ważniejszego zdania dla człowieka, w dowolnym wieku, niż nieustanne poszukiwanie znaczenia w swoim życiu. Archetypem znaczenia jest Jaźń, która stoi u początków naszego życia i czeka u jego końca. Książka Shalita może dostarczyć drogowskazów dla naszych poszukiwań Jaźni, choć oczywiście podążanie za nimi pozostaje naszym osobistym zadaniem.

Mirosław Piróg

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *